Sürdürülebilirlik Raporu Nedir, Nasıl Hazırlanır?

Sürdürülebilirlik Raporu Nedir?

Sürdürülebilirlik raporu; şirketlerin çevreye, topluma ve kurumsal yönetime ilişkin etkilerini detaylıca anlatan bir rapordur. Bu rapor sayesinde şirketler, faaliyetlerini yürütürken doğal kaynakları nasıl kullandıklarını, çalışanlara ve topluma karşı sorumluluklarını nasıl yerine getirdiklerini ve kurumsal karar alma süreçlerini nasıl yönettiklerini açıkça göstermiş olur.

Geleneksel olarak şirket performansı; ciro, kârlılık ve büyüme gibi finansal göstergelerle ölçülen bir kavramdı fakat artık performans denildiğinde daha genel bir çerçeveye işaret edilmektedir.

Sürdürülebilirlik Raporu Hangi Konuları Kapsar?

Sürdürülebilirlik raporları genel olarak üç ana başlık altında ele alınır. Bu yapı çoğunlukla ESG yaklaşımı olarak adlandırılır. ESG yaklaşımı, çevresel (environmental), sosyal (social) ve yönetişim (governance) alanlarındaki performansı kapsar.

1- Çevresel Konular (Environmental)

Bu başlık şirketin çevresel konulara ne kadar duyarlı olduğunun ve sürdürülebilir bir çevre için nelere dikkat ettiğini gösterir. Kapsamında;

• Enerji tüketimi,

• Karbon salınımı ve sera gazı emisyonları,

• Su kullanımı,

• Atık yönetimi,

• Doğal kaynakların kullanımı yer alır. 

Çevresel konular kapsamında “Karbon Ayak İzi Nedir?’’ başlıklı yazımıza göz atabilirsiniz. 

2- Sosyal Konular (Social)

Bu başlık, işletmenin insani konularda ne derece saygın bir yaklaşım benimsediğini ve topluluklarla olan iletişimini gösterir. Kapsamında;

• Çalışan hakları ve iş sağlığı güvenliği

• Eğitim ve gelişim politikaları

• Toplumsal katkı projeleri

• Eşitlik ve kapsayıcılık uygulamaları yer alır.

3- Yönetişim Konuları (Governance)

Yönetişim konuları ise şirketin yönetim tarafı ile ilgilidir. Yönetim kısmının anlayışlarının ne olduğunu ortaya koyar. Kapsamında;

• Yönetim kurulu yapısı

• Etik kurallar ve uyum politikaları

• İç denetim ve risk yönetimi

• Şeffaflık ve hesap verebilirlik yer alır.

Sürdürülebilirlik Raporu Neden Gereklidir?

Sürdürülebilirlik raporu artık isteğe bağlı bir çalışma olmaktan çıkmış ve birçok şirket için gerekli bir raporlama aracı haline gelmiştir. Sürdürülebilirlik raporunun bu kadar gerekli olma sebebi aşağıdaki gibidir:

1. Artan Yasal ve Düzenleyici Beklentiler

Birçok ülkede ve özellikle Avrupa Birliği düzenlemelerinde, şirketlerden sürdürülebilirlik performanslarını raporlamaları beklenmektedir. Bu beklentiler yalnızca büyük şirketleri değil, tedarik zinciri içinde yer alan KOBİ’leri de dolaylı olarak kapsamaktadır. Sürdürülebilirlik raporu, şirketlerin bu düzenlemelere hazırlıklı olmasını sağlar.

2. Paydaşların Şeffaflık Talebi

Yatırımcılar, müşteriler, çalışanlar ve iş ortakları artık şirketlerden yalnızca finansal başarı değil; sorumlu ve şeffaf bir yönetim anlayışı da beklemektedir. Sürdürülebilirlik raporu, bu paydaşlara güven veren temel iletişim araçlarından biridir.

3. Risklerin Yönetilmesi

İklim değişikliği, doğal kaynak kıtlığı, iş gücü riskleri ve etik ihlaller; şirketlerin operasyonlarını doğrudan etkileyen unsurlardır. Sürdürülebilirlik raporu, bu risklerin erken aşamada tespit edilmesine ve yönetilmesine yardımcı olur.

4. Uzun Vadeli Kurumsal Süreklilik

Kısa vadeli kârlılık, şirketlerin gelecekte var olmasını garanti etmez. Sürdürülebilirlik raporlaması, şirketlerin uzun vadeli hedeflerini daha gerçekçi ve dayanıklı şekilde planlamasını sağlar.

Sürdürülebilirlik Raporunun Sağladığı Faydalar Nelerdir?

Sürdürülebilirlik raporu, doğru kurgulandığında şirketler için çok yönlü faydalar sunar.

• Kurumsal İtibar ve Güven Kazandırır: Şeffaf biçimde hazırlanan bir rapor, şirketin sorumluluk bilincini ortaya koyar. Bu durum, marka algısını güçlendirir ve güven duygusunu artırır.

• Yatırımcı İlgisini Artırır: Yatırımcılar, sürdürülebilirlik performansı yüksek şirketleri daha düşük riskli ve uzun vadede daha istikrarlı görme eğilimindedir. Bu da sürdürülebilirlik raporunu yatırım kararlarında önemli bir referans haline getirir.

• Stratejik Karar Alma Süreçlerini Güçlendirir: Raporlama sürecinde toplanan veriler, şirketin güçlü ve zayıf yönlerini net şekilde ortaya koyar. Bu veriler sayesinde yönetim, daha bilinçli ve veriye dayalı kararlar alabilir.

• Operasyonel Verimliliği Artırır: Enerji kullanımı, atık yönetimi veya iş süreçleri gibi alanlarda yapılan ölçümler, gereksiz maliyetlerin fark edilmesini sağlar. Bu da hem çevresel hem de finansal açıdan verimlilik yaratır.

• Rekabet Avantajı Sağlar: Sürdürülebilirlik konusunu erken benimseyen ve raporlayan şirketler, sektörde rakiplerine kıyasla daha güçlü bir konum elde eder. Özellikle uluslararası pazarlarda bu fark daha belirgin hale gelir.

Sürdürülebilirlik Raporu Nasıl Hazırlanır?

Sürdürülebilirlik raporu hazırlama sürecinde bazı teknik detaylara dikkat etmek ve planlı bir çalışma yürütmek gerekir. Aşağıda yer alan aşamaları izleyerek sürdürülebilirlik raporu net bir biçimde hazırlanabilir:

1. Kapsam ve Amaç Belirleme

İlk adımda raporun hangi dönemi kapsayacağı,hangi faaliyetleri içereceği ve hangi paydaşlara yönelik hazırlanacağı netleştirilmelidir.

2. Veri Toplama Süreci

Bu aşamada farklı departmanlardan veri toplanır. Enerji ve çevre verileri, insan kaynakları verileri ve finans ile yönetim bilgileri alınır ve sistematik bir biçimde düzenlenir. Verilerin doğru, tutarlı ve izlenebilir olması oldukça önemlidir.

3. Öncelikli Konuların Belirlenmesi (Önemlilik Analizi)

Her konu her şirket için aynı derecede önemli değildir. Bu nedenle şirket faaliyetleri, sektör riskleri ve paydaş beklentileri dikkate alınarak öncelikli konular belirlenir.

4. İçerik Yazımı ve Yapılandırma

Toplanan veriler, seçilen standartlara uygun şekilde metne dökülür. Bu aşamada açıklayıcı dil kullanmak, teknik terimlere yer vermek ve bunu görsellerle zenginleştirmek gerekir.

5. Doğrulama ve Kontrol

Rapor yayımlanmadan önce veri tutarlılığı, mevzuat uyumu ve standartlara uygunluk kontrol edilir. Gerekirse bu aşamada bağımsız doğrulama alınabilir. Böylelikle raporun yayımlanmaya uygun olup olmadığı ve eksik noktalara sahip olup olmadığına bakılır.

6. Yayımlama ve Paylaşım

Raporda herhangi bir eksik ve hata bulunmuyorsa artık yayıma hazırdır. Hazırlanan rapor; şirket web sitesinde, yatırımcı sunumlarında ve paydaş iletişimlerinde
aktif olarak kullanılabilir.

Sürdürülebilirlik İçin Dikkat Edilmesi Gerekenler 

Sürdürülebilirlik, şirketlerin karar alma süreçlerinden günlük operasyonlarına kadar uzanan bütüncül bir yaklaşımı gerektirir. Bu nedenle, sürdürülebilirlik çalışmaları yürütülürken aşağıdaki temel noktalara özellikle dikkat edilmelidir:

• Sürdürülebilirliği Kurumsal Vizyonun Parçası Haline Getirmek: Sürdürülebilirlik, şirketin temel vizyonu ve misyonu ile uyumlu olmadığında kalıcı olmaz. Üst yönetimin bu yaklaşımı benimsemesi ve şirketin uzun vadeli hedeflerine entegre etmesi gerekir.

• Uzun Vadeli Bakış Açısı Geliştirmek: Bu bakış açısı doğal kaynakların korunmasını, insan kaynağının sürdürülebilirliğini ve finansal dayanıklılığı birlikte ele almayı gerektirir.

• Çevresel Etkileri Tanımak ve Yönetmek: Şirketler öncelikle kendi faaliyetlerinin enerji tüketimi, su kullanımı, atık üretimi ve karbon salımı üzerindeki etkilerini net şekilde belirlemelidir. Etkiyi ölçmeden yönetmek mümkün değildir. Ölçülen veriler üzerinden iyileştirme adımları planlanmalıdır. 

• İnsan ve Çalışan Odaklı Yaklaşımı Güçlendirmek: Çalışanlar, şirketin en önemli yapı taşlarından biridir. Şirketin iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarına önem vermesi, çalışan gelişimini destekleyen eğitimlerin sunması ve adil bir ortam oluşturması son derece önemlidir.

• Şeffaf ve Etik Yönetim Anlayışı Benimsemek: Sürdürülebilir şirketler, karar alma süreçlerinde şeffaf ve etik davranır. Açık ve anlaşılır yönetim yapıları, etik kuralların yazılı hale getirilmesi ve uyum süreçlerinin düzenli takibi oldukça önemlidir.

• Ölçülebilir Hedefler ve Takip Mekanizmaları Kurmak: Sürdürülebilirlik hedefleri soyut ifadelerden ibaret olmamalıdır. Şirketler; net hedefler belirlemeli, bu hedefleri düzenli olarak izlemeli ve gelişimi ölçülebilir göstergelerle takip etmelidir.

• Sürekli İyileştirme ve Öğrenme Yaklaşımını Benimsemek: Sürdürülebilirlik, ulaşılan bir sonuç değil; sürekli gelişen bir süreçtir. Şirketler zaman içinde; hedeflerini güncellemeli, yeni risk ve fırsatları değerlendirmeli, değişen mevzuat ve beklentilere uyum sağlamalıdır.

Sürdürülebilirlik Raporlamasında Güvenilir Veri İçin: Green Carbon AI

Küresel iş dünyasında sürdürülebilirlik rekabetçi bir zorunluluk haline gelmiştir. Şirketler yalnızca finansal performanslarını değil sera gazı salımlarını, karbon ayak izlerini ve iklim risklerini de raporlamak zorundadır. Bu noktada Green Carbon AI, sürdürülebilirlik raporlamasıyla uyumlu, güvenilir ve uluslararası standartlara uygun karbon yönetimi sağlayan güçlü bir çözümdür.

Green Carbon AI ile şirketinizin karbon emisyonlarını hassas ve kapsamlı şekilde ölçebilir, SKDM (Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması) gibi düzenlemelere uygun raporlar oluşturabilir ve sürdürülebilirlik raporunuzun en kritik bileşenlerinden biri olan karbon ayak izi verilerini doğru, şeffaf ve denetlenebilir şekilde ortaya koyabilirsiniz.